این مقاله را به اشتراک بگذارید
تریبون معدن | تداوم بسته بودن تنگه هرمز برای سومین ماه متوالی، فشار تازهای بر بازار جهانی انرژی و صنعت آلومینیوم اروپا وارد کرده است. این گذرگاه راهبردی که حدود ۲۰ درصد تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از آن عبور میکند، اکنون به یکی از عوامل اصلی افزایش هزینه انرژی و تشدید نگرانیها درباره عرضه آلومینیوم تبدیل شده است.
تحلیلگران معتقدند ادامه این وضعیت میتواند روند احیای ظرفیتهای تولید آلومینیوم در اروپا را مختل کند و چشمانداز تأمین این فلز در ماههای آینده را با ابهام بیشتری روبهرو سازد. صنعت آلومینیوم یکی از انرژیبرترین صنایع جهان است و تولید هر تن آلومینیوم اولیه به حدود ۱۴ تا ۱۵ مگاوات ساعت برق نیاز دارد؛ بنابراین هرگونه افزایش قیمت انرژی بهطور مستقیم بر هزینه تولید و سودآوری واحدهای ذوب اثر میگذارد.
به گفته کارشناسان بازار، هزینه بالای انرژی همچنان مهمترین مانع تولید آلومینیوم در اروپا است. اندی فریدا، تحلیلگر ارشد فستمارکتس، هشدار داده در صورت تداوم بحران در تنگه هرمز، قیمت انرژی میتواند بیش از این افزایش یابد. همزمان آغاز فصل ذخیرهسازی تابستانی گاز در اروپا نیز فشار مضاعفی بر بازار انرژی وارد کرده است.
اگرچه کمیسیون اروپا پیشتر اعلام کرده بود نگرانی فوری درباره امنیت عرضه انرژی در اتحادیه اروپا وجود ندارد، اما نسبت به احتمال جهش قیمتهای جهانی انرژی هشدار داده است. فعالان صنعت نیز تأکید دارند که قیمت بالای برق همچنان فشار سنگینی بر تولیدکنندگان فلزات وارد میکند.
بر اساس دادههای منتشرشده، تولید آلومینیوم بازیافتی در آلمان طی سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ حدود ۳ درصد کاهش یافته است؛ موضوعی که نشاندهنده مشکلات عملیاتی صنعت آلومینیوم اروپا در شرایط افزایش هزینه انرژی، کاهش حاشیه سود و ضعف تقاضا در صنایع پاییندستی است.
در میان تولیدکنندگان اروپایی، کارخانه سان سیپریان اسپانیا متعلق به شرکت آلکوآ که ظرفیت تولید سالانه ۲۲۸ هزار تن آلومینیوم دارد، پس از محدودیتهای ناشی از افزایش قیمت برق، فعالیت خود را از سر گرفته و اکنون نزدیک به ظرفیت کامل تولید میکند. با این حال، بسیاری از واحدهای ذوب اروپا همچنان تعطیل هستند یا با ظرفیت محدود فعالیت میکنند. کارخانه آلدل هلند از سال ۲۰۲۱ متوقف شده و واحدهای KAP مونتهنگرو و Rheinwerk آلمان نیز پس از توقف تولید در سالهای اخیر هنوز به ظرفیتهای پیشین بازنگشتهاند.
عرضه آلومینیوم در اروپا محدود ماند
برآوردهای فستمارکتس نشان میدهد تولید آلومینیوم در واحدهای آسیبدیده اروپا در سال ۲۰۲۶ به حدود ۳.۴۴۵ میلیون تن خواهد رسید؛ رقمی که نسبت به تولید ۶.۱۵۱ میلیون تنی سال قبل، کاهش قابل توجهی را نشان میدهد. تحلیلگران معتقدند بازگشت کامل ظرفیتهای تولیدی به بازار بین ۶ تا ۱۲ ماه زمان نیاز خواهد داشت.
از سوی دیگر، حدود یکپنجم نیاز آلومینیوم اروپا از کشورهای خاورمیانه تأمین میشود و اختلالات انرژی در این منطقه نیز فشار مضاعفی بر بازار وارد کرده است. گزارشهای بازار نشان میدهد شرکت آلبا بحرین در اواخر آوریل تنها با حدود ۵۰ درصد ظرفیت خود فعالیت میکرد. شرکت امارات گلوبال آلومینیوم نیز برای بخشی از قراردادهای خود وضعیت فورسماژور اعلام کرده است.
در قطر نیز شرکت Qatalum، که نیمی از سهام آن در اختیار هیدرو نروژ قرار دارد، به دلیل محدودیتهای انرژی تنها با حدود ۶۰ درصد ظرفیت فعالیت میکند. همچنین کارخانه موزال موزامبیک متعلق به South32 به دلیل هزینههای بالای انرژی وارد دوره کاهش تولید و نگهداری شده است.
یکی از معاملهگران بازار در توصیف شرایط فعلی گفته است: «در سالهای اخیر هرگز با چنین کمبود فلزی مواجه نبودهایم و حجم عرضه آزاد در بازار به شکل بیسابقهای کاهش یافته است.»
رشد پرمیومها در بازار آلومینیوم
کاهش عرضه و افزایش هزینههای انرژی موجب رشد قابل توجه پرمیومهای آلومینیوم در اروپا شده است. پرمیوم بیلت آلومینیوم مورد استفاده در صنایع اکستروژن تقریباً دو برابر شده و به سطوح بحران انرژی سال ۲۰۲۲ بازگشته است.
بر اساس ارزیابیهای بازار، پرمیوم بیلت آلومینیوم آلیاژ 6063 در شمال آلمان در پایان ماه مه به محدوده ۱۱۷۵ تا ۱۲۵۰ دلار در هر تن رسیده است؛ در حالی که پیش از آغاز بحران، این رقم بین ۵۶۰ تا ۶۰۰ دلار در هر تن بود. همچنین پرمیوم آلومینیوم اولیه P1020A در انبارهای روتردام از محدوده ۳۶۰ تا ۳۹۰ دلار در هر تن به ۵۶۵ تا ۶۰۵ دلار در هر تن افزایش یافته است.
با وجود رشد قیمتها، فعالان بازار نسبت به وضعیت تقاضا خوشبین نیستند. بازار آلومینیوم اکنون با پدیده «بکواردیشن» عمیق مواجه است؛ وضعیتی که در آن قیمت نقدی بالاتر از قیمت قراردادهای آتی قرار میگیرد و معمولاً نشانه کمبود کوتاهمدت عرضه است. اختلاف قیمت نقدی و سهماهه آلومینیوم در بورس فلزات لندن به حدود ۹۷ دلار در هر تن رسیده است.
تحلیلگران هشدار میدهند که ادامه بحران انرژی میتواند در نهایت به کاهش مصرف آلومینیوم منجر شود. افزایش هزینه سوخت، برق و فلزات، هزینه تولید صنایع مصرفکننده را بالا میبرد و همزمان میتواند قدرت خرید مصرفکنندگان را کاهش دهد. نرخهای بهره بالا نیز فشار بیشتری بر فعالیتهای صنعتی وارد میکند.
بازار آلومینیوم اروپا در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ با سه چالش اصلی روبهرو است: محدودیت عرضه، افزایش هزینه انرژی و ضعف تقاضا. به گفته کارشناسان، مسیر آینده این بازار به وضعیت تنگه هرمز، پایداری تأمین انرژی در خاورمیانه و سرعت بازگشت ظرفیتهای تولیدی اروپا به مدار تولید بستگی خواهد داشت.
