تریبون معدن | بازار ورق فولاد ایران در حال حاضر در چنبره دینامیک‌های پیچیده‌ای قرار دارد که در آن، رکود تقاضای صنعتی با محدودیت‌های شدید انرژی و نقش تعدیل‌گری واردات گره خورده است. ما با یک پارادوکس ساختاری مواجه هستیم؛ جایی که علی‌رغم افت محسوس حجم معاملات در صنایع پایین‌دستی، قیمت محصولات کلیدی نظیر ورق گرم به شکلی صلب در سطوح حمایتی باقی مانده و از منطق سنتی عرضه و تقاضا تبعیت نمی‌کند. ستون فقرات این پایداری قیمتی، عرضه مهندسی‌شده و مستمر فولاد مبارکه در بورس کالا است که با تزریق ۳۳۶ هزار تن محصول طی هفته‌های اخیر، عملاً نقش ضربه‌گیر را در برابر التهابات ایفا کرده است. در این میان، ناترازی برق با تحمیل خسارتی ۱۴ میلیارد دلاری طی چهار سال اخیر، اکنون نه تنها تولید، بلکه تقاضا را نیز از طریق اختلال در خطوط تولید صنایع خودروسازی و لوازم خانگی سرکوب کرده است. از سوی دیگر، شکاف عمیق میان قیمت‌های شفاف بورس و نرخ‌های لجام‌گسیخته بازار آزاد، حاکی از ضعف در نظارت بر جریان فیزیکی کالا پس از عرضه است. در نهایت، نرخ ارز به عنوان کاتالیزور اصلی باقی می‌ماند که ثبات فعلی را تضمین کرده، اما هرگونه نوسان در آن می‌تواند به سرعت تمام معادلات را به نفع صعود قیمت‌ها تغییر دهد.

در مقیاس کلان، جغرافیای تولید جهانی فولاد در سال ۲۰۲۵ با رکورد ۱.۸۴۹ میلیارد تن، شاهد تثبیت هژمونی چین بود. این کشور با تولید ۹۶۰.۸ میلیون تن، به تنهایی ۵۲ درصد از خروجی جهان را به خود اختصاص داد تا وزن تولیدی‌اش از مجموع ۱۲ رقیب بعدی در رنکینگ جهانی فراتر رود. در حالی که چین با تکیه بر ظرفیت‌های صادرات‌محور و حمایت‌های دولتی پیشتازی می‌کند، هند به عنوان دومین تولیدکننده بزرگ با سهم ۸.۹ درصدی، با شتابی بالا در حال گسترش زیرساخت‌های خود در حوزه‌های مسکن و انرژی است. تفاوت استراتژیک در اینجاست که در اروپا و آمریکای شمالی، تمرکز از حجم تولید به سمت نوسازی و «فولاد سبز» با استفاده از هیدروژن و کوره‌های قوس الکتریکی تغییر یافته است. با این حال، بازار جهانی به شدت در برابر شوک‌های ناگهانی آسیب‌پذیر است؛ کما اینکه وقوع مرگبارترین حادثه معدنی چین در استان شانشی با ۸۲ قربانی، بلافاصله موجی از بازرسی‌های ایمنی سخت‌گیرانه را کلید زد. این اتفاق منجر به جهش ۸ درصدی قیمت زغال‌سنگ کک‌شو در بورس دالیان و لمس سقف نوسان روزانه شد. این شوک عرضه‌ای نشان داد که چطور حوادث پیش‌بینی‌نشده در قطب‌های تأمین مواد اولیه، می‌توانند به سرعت بهای تمام‌شده فولاد را در سطح بین‌المللی تحت فشار قرار دهند.