تریبون معدن | مدیرکل دفتر نظارت بر معادن وزارت صنعت، معدن و تجارت با تأکید بر گستردگی فرایندهای نظارتی در بخش معدن گفت: نظارت بر معادن تنها به موضوع ایمنی محدود نمی‌شود و حوزه‌هایی همچون فعالیت‌های نظام مهندسی معدن، بهره‌برداری اصولی، صیانت از ذخایر معدنی و توسعه نظارت‌های هوشمند را نیز در بر می‌گیرد.

کاوس قاسمی با اشاره به ابعاد مختلف نظارت در بخش معدن گفت: اگرچه ایمنی معادن یکی از مهم‌ترین محورهای نظارتی محسوب می‌شود، اما دامنه نظارت در این بخش بسیار گسترده‌تر بوده و مجموعه‌ای از فرایندهای فنی، اجرایی و حقوقی را شامل می‌شود.

او گفت: بخش قابل توجهی از این نظارت‌ها به فعالیت‌های مرتبط با نظام مهندسی معدن مربوط می‌شود؛ به‌گونه‌ای که علاوه بر موضوع ایمنی، مسائلی مانند صدور پروانه اشتغال، رسیدگی به امور حدود ۵۰ هزار عضو سازمان نظام مهندسی معدن و بررسی روند برگزاری انتخابات هیئت‌مدیره‌ها نیز در چارچوب این نظارت‌ها قرار دارد.

مدیرکل دفتر نظارت بر معادن وزارت صمت ادامه داد: بر اساس قانون، تمامی عملیات معدنی باید مطابق ضوابط، مقررات و دستورالعمل‌های فنی انجام شود و نظارت بر اجرای این الزامات بخش مهمی از وظایف این دفتر به شمار می‌رود.

قاسمی با اشاره به ساختارهای تخصصی در این حوزه گفت: شورای عالی ضوابط و معیارهای معدن با هدف تدوین و به‌روزرسانی استانداردهای فنی فعالیت می‌کند و در قالب چهار کمیته تخصصی در حوزه‌های اکتشاف، استخراج، فرآوری و تونل، موضوعات فنی این بخش را بررسی می‌کند. در همین راستا اسناد مرتبط با این شورا نیز به‌تازگی به‌روزرسانی و سند مدیریتی جدیدی تدوین شده است.

او با اشاره به ظرفیت‌های معدنی کشور گفت: ایران به دلیل تنوع مواد معدنی، جایگاه قابل توجهی در رتبه‌بندی جهانی کشورهای معدنی دارد و در بسیاری از مواد معدنی از مزیت نسبی برخوردار است. از این رو بهره‌برداری صحیح از این منابع در کنار رعایت اصول ایمنی در فعالیت‌های معدنی از اهمیت بالایی برخوردار است.

به گفته مدیرکل دفتر نظارت بر معادن وزارت صمت، بهره‌برداران معادن موظف‌اند بر اساس قانون معادن و آیین‌نامه اجرایی آن، تعهدات قانونی خود را اجرا کنند و وزارت صمت نیز برای جلوگیری از تخریب ذخایر معدنی، صیانت از منابع و تضمین بهره‌برداری بهینه از این ذخایر، نظارت و بازرسی‌های لازم را انجام می‌دهد.

قاسمی با تأکید بر نقش بهره‌برداران در نظارت گفت: در فرایند نظارت، نخستین ناظر خود بهره‌بردار معدن است و او باید با رعایت کامل مقررات، علاوه بر تأمین ایمنی کارکنان، شرایط مناسب برای استخراج و بهره‌برداری اصولی از منابع معدنی را فراهم کند. وزارت صمت نیز از طریق سازوکارهای نظارتی و با همکاری سازمان نظام مهندسی معدن این فرایند را تکمیل می‌کند.

او در ادامه به اهمیت استفاده از فناوری‌های نوین در نظارت بر فعالیت‌های معدنی اشاره کرد و گفت: توسعه نظارت هوشمند در عملیات معدنی از جمله در حوزه‌های اکتشاف، استخراج و فرآوری می‌تواند نقش مهمی در کاهش هزینه‌ها، افزایش ایمنی و ارتقای بهره‌وری معادن ایفا کند.

قاسمی گفت: استفاده از فناوری‌های روز، مکانیزه‌سازی معادن و بهره‌گیری از سامانه‌های مانیتورینگ برای پایش عوامل انسانی، تجهیزات و ماشین‌آلات، امکان رصد سریع‌تر عملیات معدنی را فراهم می‌کند و می‌تواند در کاهش احتمال وقوع حوادث و اعلام به‌موقع وضعیت‌های خطر مؤثر باشد.

مدیرکل دفتر نظارت بر معادن وزارت صمت در پایان خاطرنشان کرد: در حوزه معدن مقررات و دستورالعمل‌های متعددی وجود دارد و بهره‌برداران باید علاوه بر ضوابط تخصصی این بخش، آیین‌نامه ایمنی معادن که از سوی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تدوین و ابلاغ شده را نیز به‌طور کامل رعایت کنند.