این مقاله را به اشتراک بگذارید
تریبون معدن | طی دو تا سه ماه گذشته و با بروز چالشها در بنادر جنوبی کشور، مسیر تازهای برای جابجایی بخشی از جریان تجارت خارجی ایران شکل گرفته است. بر اساس اعلام مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی، سهم بنادر شمالی در واردات کالاهای اساسی با رشد ۱۴ درصدی به ۳۲ درصد رسیده و این موضوع توجه کارشناسان را به تغییر آرایش لجستیکی کشور جلب کرده است.
تنشها و محدودیتهای ایجاد شده در محدوده تنگه هرمز باعث شده تردد کشتیها در این مسیر با مشکلات جدی روبهرو شود و برخی صاحبان کالا تمایلی به عبور از این منطقه نداشته باشند. همین شرایط موجب شد در روزهای اخیر، مسئولان و متخصصان حوزه حملونقل درباره ضرورت انتقال بخشی از تجارت کشور به شمال، تقویت کریدورهای شرقی و بازآرایی شبکه لجستیکی ایران برای مدیریت شرایط موجود اظهارنظر کنند.
به گفته این کارشناسان، وابستگی بلندمدت کشور به بنادر جنوبی برای تأمین کالاهای اساسی که نقش کلیدی در امنیت غذایی دارد—نشان میدهد که باید سیاست تمرکززدایی در دستور کار باشد و مسیرهای جایگزین دریایی و زمینی مستقل از تنگه هرمز توسعه یابد تا در شرایط بحرانی، جریان واردات آسیب کمتری ببیند.
برخی تحلیلگران حوزه حملونقل نیز یادآور شدهاند که در شرایط کنونی، استفاده از ترکیب حملونقل ریلی و جادهای میتواند بخشی از محدودیتهای بخش دریایی را جبران کند. همچنین فعالسازی ظرفیت کریدورهای موجود بهویژه مسیرهای شرقی میتواند نقش حمایتی مؤثری در پایداری تجارت کشور داشته باشد.
رئیس انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی ایران نیز تأکید میکند که تابآوری اقتصادی بدون وجود یک شبکه حملونقل هوشمند، یکپارچه و پایدار امکانپذیر نیست و کشورهایی که در شرایط پیچیده توانستهاند ثبات خود را حفظ کنند، عمدتاً بر تقویت زیرساختهای لجستیکی و مدیریت زنجیره تأمین تمرکز داشتهاند.
از سوی دیگر، وزیر راه و شهرسازی اخیراً با اشاره به محدودیتهای دریایی ایجادشده اعلام کرده است که با همکاری کمیسیون عمران مجلس، فرآیندهای ورود و خروج کالا بازطراحی شده و ظرفیت پایانههای مرزی شرق و غرب و همچنین بنادر شمالی برای جبران مسیرهای آسیبپذیر شناسایی و به کار گرفته شده است.
در همین راستا، مدیرعامل سازمان بنادر گزارش داده است که سهم بنادر شمالی در واردات کالاهای اساسی امسال افزایش قابل توجهی داشته است. طبق گفته شکیبینسب، سال گذشته ۸۲ درصد واردات این کالاها از بنادر جنوبی و ۱۸ درصد از بنادر شمالی انجام میشد، اما امسال این نسبت به ۶۸ درصد در جنوب و ۳۲ درصد در شمال تغییر کرده است. همچنین از ۹ اسفندماه سال گذشته تا ۳۰ اردیبهشت امسال، با وجود حملات به بنادر و اطراف آن، حدود ۲۳ میلیون و ۳۰۰ هزار تن کالا تخلیه و بارگیری شده است.
